-
Predestynacja oraz łaska odnawialna (Ch20)
Obrazek: Przeznaczenie, obraz Jacka Malczewskiego, 1909. Predestynacja oraz łaska odnawialna („łaska Boża”). Predestynacja (sformułowana przez Marcina Lutra – „sola gratia”), to nieubłagane przeznaczenie, a łaska odnawialna, to być może szansa na dialog? Słowa, które dzielą: Czym różni się łaska od predestynacji? Sola gratia, to jedno z czterech „solus” Marcina Lutra. Zob. Solus Christus, czyli tylko Chrystus. Marcin Luter i jego Reformacja Terminów „łaska Boża” i „predestynacja” nie stosuję zamiennie, bowiem – jak przedstawię – czym innym jest „predestynacja” (sola gratia), a czym innym jest „łaska Boża”. Pojęcie „łaska Boża” ma szerszy zakres, gdyż jest to łaska rozumiana na różne sposoby, a „predestynacja” jest pewnym rodzajem rozumienia łaski, pewnym szczególnym przypadkiem łaski Bożej.…
-
Zamiast szukać gwiazd na niebie, poszukaj kompasu w sobie
Czy można poznać przyszłość? Zaczęło się od niewinnego pytania koleżanki: „Czy można poznać przyszłość? Co sądzisz o wróżkach?” Przyznam, że to pytanie mnie nie zaskoczyło, ale skłoniło do refleksji. Dlaczego w cyfrowym świecie zdominowanym przez naukę, wciąż szukamy odpowiedzi w kartach czy układzie gwiazd? Postanowiłam przyjrzeć się temu zjawisku bliżej – nie po to, by oceniać, ale by zrozumieć mechanizmy, które nami kierują. Dlaczego wciąż odwiedzamy wróżki? Mogłoby się wydawać, że w dobie nauki wróżbiarstwo odejdzie do lamusa, ale jest wręcz przeciwnie. To zjawisko przeżywa renesans, szczególnie w formie cyfrowej. Kontrola nad losem Ludzie udają się do wróżek najczęściej w momentach życiowej niepewności (kryzysy finansowe, miłosne, zmiany zawodowe). Poznanie przyszłości…
-
Solus Christus, czyli tylko Chrystus. Marcin Luter i jego Reformacja (Ch19)
Solus Christus! Zanegowanie dogmatycznych podstaw Kościoła powszechnego przez Marcina Lutra, czyli poczwórne solus [Poniżej przedstawię: Solus Christus, sola fide oraz sola scriptura, czyli tylko Chrystus, tylko wiara, tylko pismo. Sola gratia (tylko łaska) – tekst znacznie obszerniejszy przedstawię w osobnym Wpisie]. Solus Christus Jeśli chodzi o pierwszy dogmat, nową naukę charakteryzuje ścisły chrystocentryzm. Luter wyznaje zasadę: solus Christus. Boga można poznać tylko przez Chrystusa, jednak nie jest to poznanie teoretyczne, ale „poznanie Boga jako tego, który mnie zbawia” (chrystologia jako soteriologia). Dlatego ostrzegłem i jeszcze ostrzegam każdego, żeby wiedział, że papież i wysokie szkoły bardziej wymiotły z tego świata Chrystusa niż to kiedykolwiek uczynili Żydzi albo Turek. Dlatego papież jest…
-
Kontrowersje wokół Marcina Lutra (Ch18)
Kontrowersje wokół Marcina Lutra Obrazek: Spotkanie Marcina Lutra z legatem papieskim, kardynałem Kajetanem Marcin Luter (Eisleben – Saksonia, 1483 – 1546), otrzymał surowe wychowanie. Pobierał nauki w szkole katedralnej w Magdeburgu, potem w Eisenach, a następnie na uniwersytecie w Erfurcie. Najpierw otrzymał tytuł mistrza filozofii, dalej miał studiować prawo, gdy zdarzył się dziwny wypadek. W drodze do Erfurtu (2 lipca 1505) zaskoczyła go gwałtowna burza i piorun uderzył tuż obok, rzucając go na ziemię. Luter w ogromnym strachu miał rzec: „Święta Anno, jeśli pomożesz mi, zostanę zakonnikiem”. I rzeczywiście, mimo sprzeciwu ojca i zaskoczeniu przyjaciół, wstąpił do eremickiego zakonu św. Augustyna. Piorun, który nieomal go nie zabił, wydał się mu…
-
Reformacja w Kościele. Dzieło Marcina Lutra (Ch16)
Reformacja w Kościele – mowa o reformacji zapoczątkowanej przez Marcina Lutra w XVI wieku. W poniższym Wpisie zaprezentuję akty sprzeciwu wobec nadużyć Kościoła oraz przedstawię próby ratowania prawdziwej wiary (jak utrzymywali reformatorzy) i próby reformowania organizacji kościelnej. Pomimo ciosu, jaki zadał Rzymowi Marcin Luter, Kościół podniósł się i po okresie zachwiania, trwał nadal. Nie znaczy to, że nic się nie zmieniło. Niektóre drastyczne praktyki władz kościelnych zostały zaniechane, wprowadzono pewne innowacje, zwłaszcza w zakresie liturgii i obrzędów, a przede wszystkim opracowana została w sposób bardziej kompleksowy i jednolity doktryna teologiczna. Stolica Apostolska wykazała się znaczną determinacją w zakresie zweryfikowania swojej polityki, tak wobec duchowieństwa, jak i wobec wiernych. Ogólna sytuacja,…
-
Czy myśli materializują się w naszej rzeczywistości?
Sylwia pyta: „Czy myśli materializują się w naszej rzeczywistości? Co sądzisz o tym? Przyznam, że jestem tego żywym przykładem. Uważam, że «dostajemy» często to, o czym długo i intensywnie myślimy i że podobne przyciąga podobne. Nie wiem, czy dobrze to ujęłam? Jestem ciekawa jak to widzisz?” Nadzwyczaj trudno jest udzielić wyczerpującej odpowiedzi na ten temat. Właściwie, dokonanie jakiejkolwiek mądrej analizy powyższego zagadnienia jest skomplikowane, o ile w ogóle wykonalne, przynajmniej przeze mnie. Ale może spróbuję podzielić się kilkoma refleksjami, które mi się nasunęły. [Kwestia: „podobne przyciąga podobne” wymaga odrębnego opracowania, gdyż jest to innego rodzaju problematyka]. Materializowanie myśli przez działanie W tej kwestii ludzie mają różne doświadczenia. Jedni, pomyślą krótko,…
-
Wszechpotężna scholastyka: rozum czy wiara (Ch6)
Obrazek: Triumf św. Tomasza z Akwinu ze świętymi i aniołami (Andrea di Bonaiuto, 1366 r., Bazylika Santa Maria Novella, fresk) Wszechpotężna scholastyka: rozum czy wiara, to drugi wpis traktujący o relacjach teologii i filozofii okresu średniowiecza. Losy ideologii chrześcijańskiej różnie się kształtowały do czasu wkroczenia na arenę teologiczną drugiego wielkiego znawcy przedmiotu – św. Tomasza z Akwinu. Opracował on na nowo i kompleksowo kanon religii chrześcijańskiej, różniący się mniej lub bardziej (lecz prawie we wszystkich kwestiach) od doktryny św. Augustyna. I także odmienny od zapatrywań innych ideologów chrześcijaństwa, podejmujących fragmentarycznie zagadnienia teologiczne. Tomasz z Akwinu (1225–1274) próbuje dokonać syntezy chrześcijańskiego Objawienia i filozofii Arystotelesa. Otrzymuje przydomek Doctor Angelicus (Doktor Anielski).…
